Презентация, доклад по башкирскому языку на тему Оло шәхес Мостай Кәрим

октябрендә Башҡортостандың Ҡара Яҡуп волосы, хәҙерге Шишмә районы әлеге Келәш ауылында урта хәлле крәҫтиән ғаиләһендә тыуған. Ул бик ишле ғаиләлә, айырыуса Оло инәһе тәрбиәһендә, эш һөйөүсән һәм инсафлы бала булып үҫә.

ике йыл Өфө педагогия рабфагында уҡый. 1937-1941 йылдарҙа ул- Башҡорт дәүләт педагогия институтының тел һәм әҙәбиәт факультеты студенты.

атым», «Таш өҫтөндәге гөлдәр», «Россиянмын», «Йылғалар төнөн һөйләшә», «Әсәй!», «Тауҙар», «Уңдым», «Ҡоштар осорам», «Һоро турғай», «Имән», «Тимербулат өгөт», «Бабич өнө».

таңдан алып
Күкрәгемдән ҡоштар осорам.

шулай үҫкәнмен.

балам, йырланыр йыр өсөн,
Йыр өсөн һәм тыуған ер өсөн-
Мин фронтҡа китәм, иптәштәр!

премияһы лауреаты, СССР дәүләт премияһы лауреаты, Станиславский исемендәге дәүләт премияһы лауреаты, Социалистик Хеҙмәт Геройы, Ленин премияһы лауреаты.

доброты и честности, путеводной звездой в мире литературы, культуры и искусства, лучом света, озаряющим и согревающим сердца людей. Всю свою жизнь Вы посвятили людям и заслуженно снискали всенародную любовь и признание…».

иптәштәр», «Минең атым», «Декабрь йыры», «Үлмәҫбай», «Ҡайтыу», «Ҡара һыуҙар», «Мөхәбәттең дүрт миҙгеле».

«Йәйәүле Мәхмүт», « Ҡыҙ урлау», «Дикторға ат бирегеҙ!», «Ай тотолған көндө», «Салауат», «Ташлама утты, Прометей!».

оҙаҡ бала саҡ», «Ауыл адвокаттары», «Ярлыҡау».

саҡ һүҙ матурлығы киткәне борсолдора, сөнки унда ҡоро төшөнсәләре генә ҡалыуы ихтимал.Борсолоуым шунан да: һүҙ бит аралашыу сараһы ғына түгел, ул гүзәлекте, әхләҡлелекте аңлатыр кеше рухының үлсәме, күрһәткесе».
«Һөйөү һәм борсолоу – минең хәсрәтем, булмышым, төп шөғөлөм».

илдәрҙә лә юғары баһа алған атаҡлы әҙип…
Мостай Кәрим ижады йәш һәм киләсәк быуын өсөн – юғары өлгө, беҙгә, композиторҙарға иһә, - көйҙәр яҙыу өсөн классик шиғриәт. ( З. Исмәғилов)

великого, без всяких оговорок, поэта, мудрого, такого земного, и такого возвышенного человека, которого зовут Мустай Карим. Который сумел вознестись над мелочным бытом, привнести в театр, в нашу жизнь поэтическое начало, возвышенные страсти и повлиял на формирование художественного кредо Башкирского академического театра, научил, невзирая ни на какие тяготы, романтически воспринимать окружающий нас мир. А этому, наверное, и должно служить искусство.
(Г.Мубарякова)

миһырбанлыҡ, хөрмәт һәм мөхәббәткә нигеҙләнгән донъя булып кәүҙәләнә. Был мөхәббәт донъяһы, мөхәббәтле тормош бөтә осор шиғриәтендә генә түгел, проза һәм драматургияһында ла баҙыҡ төҫмәрләнә. Уларҙа Мөхәббәт культы хакимлыҡ итә, сөнки, автор һүҙҙәре менән әйтәһәк, иң ҡурҡынысы – мөхәббәттән яҙлығыу, мөхәббәттән төңөлөү ул.
( З. Шәрипова).

шиғыр юлы
Башланыр шәреҡ дастанынан.

булыр ине миҫә
Һин булмаһаң әгәр донъяла,
Һин булмаһаң…

Ниҙер етмәҫ, бик күп етмәҫ ине
Һин булмаһаң илдә, эй дуҫҡай:
Бар булыуың өсөн рәхмәт һиңә,
Байлыҡ булған өсөн, эй Мостай,
Байлыҡ булған өсөн.

кенә
Керҙең беҙҙең ҡунаҡ өйөнә.
Алып керҙең Прометейҙар утын,
Гүзәллеген Айгөл иленең,
Шуҡлыҡ – шаянлығын, сабырлығын
Һәм ғәйрәтен Урал иренең.
Был донъяның аҫыл сифаттары
Мираҫ булһын әле, тигәндәй,
Оло башын кесе итеп шулай
Бер сабыйға башың эйгәндә,
Уйланым мин: яҙмыш тулҡындары
Ҡайҙа илтмәҫ тормош көймәһен?..
Һәм үҙеңә теләк теләнем мин:
- Собханалла! Күҙҙәр теймәһен!

Кәрим». 1965 й.
Ахияр Хакимов. С веком наравне. 1972.
Вәли Псянчин. «Мостай Кәрим – һүҙ оҫтаһы» 1972 й.
Тимергали Кильмухаметов. Драматургия Мустая Карима. 1979.
Маргарита Ломунова. Мустай Карим. 1988.
Ғайса Хөсәйенов. «Мостай Кәрим. Шәхес. Шағир. Драматург. Прозаик.» 1994 й.