Слайд 1
Чăвашсен йăли-йěркисемпе уявěсем
Ăсчахсен конкурсě
Слайд 2
Алăра ĕç пултăр, пуçра ăс пултăр!
Сурхури уявě хăçан пулать?
1. Кěркунне
2. Çуркунне
3. Хěлле
Чÿк ячěсем мěнпе çыхăннă?
1.Ыр-хаярсен ячěсемпе, тěрлě пулăмсемпе.
2. Ыр-хаярсен ячěсемпе, тěрлě пулăмсемпе, пěр-пěр çынна халалласа ирттернě йăла – йěркепе, мěнле парне кÿнипе.
3. Ыр-хаярсен ячěпе, мěнле парне кÿнипе.
4.Ыр-хаярсен ячěпе, тěрлě пулăмсемпе, мěнле парне кÿнипе.
Слайд 5
Ака-суха ěçěсем, вěсемпе çыхăннă йăла-йěркесем?
1)Вăрлăх пăтти, ача чÿкě, карта пăтти
2)
Вăрлăх пăтти, ака чÿкě, ака пăтти, вăрлăх кăларни
3) Вăрлăх пăтти, ача чÿкě, карта пăтти, вăрлăх кăларни
4) ) Вăрлăх пăтти, ака чÿкě, ака пăтти, вăрлăх кăларни, никěс пăтти
Слайд 6
Авал чÿк парни кÿрекен выльăх юнне хушса пěçернě апат-çимěç?
1. Çатма икерчи
.
2. Пÿремеч
3. Чăкăт.
4. Юсман.
Слайд 7
Киремет картине кěмелли алăксем
1.Çурçěр
енчи алăк юхан шыв енче вырнаçнă, хěвел тухăç енчи алăкран чÿк парни кÿмелли выльăхсене хăваласа кěртнě, хěвел анăçěнчи алăкран çынсем кěрсе тухнă.
2.Çурçěр енчи алăк юхан шыв енче вырнаçнă, хěвел тухăç енчи алăкран çынсем кěрсе тухнă , хěвел анăçěнчи алăкран чÿк парни кÿмелли выльăхсене хăваласа кěртнě.
3. Кăнтăр енчи алăк юхан шыв енче вырнаçнă, хěвел тухăç енчи алăкран чÿк парни кÿмелли выльăхсене хăваласа кěртнě, хěвел анăçěнчи алăкран çынсем кěрсе тухнă.
4. Çурçěр енчи алăк вăрман енче вырнаçнă, хěвел тухăç енчи алăкран чÿк парни кÿмелли выльăхсене хăваласа кěртнě, хěвел анăçěнчи алăкран çынсем кěрсе тухнă.
Слайд 9
Ĕлěк Акатуй мěнле тěллевпе ирттернě?
1.Çěнě çул пуç суйлама.
2. Çумăр çутарас
тěллевпе.
3.Çапăçура çěнтерес тěллевпе.
4. Тăшмана çěнтернине паллă тума.
Слайд 10
Чăвашсен туй йăли – йěрки тăрăх:
1.Хěре пÿрте каччăн ашшě çавăтса
кěнě.
2. Каччă хěре пÿрте йăтса кěнě.
3. Хěрпе каччă алăран çавăтăнса пÿрте пěрле кěнě.
4. Малтан каччи кěнě, кайран хěрне çавăтса кěнě.
Слайд 11
Тăван ене каялла çаврăнса çитес шанчăкпа ял вěçěнчи ватă юман тавра
çаврăннă.
Слайд 12
Симěс туратсем,
апат-çимěç (сăй),
урапасем,
çăва (масар).
Слайд 13
Çапла ĕлĕк чăвашсем … юнкун пуçланă
та пĕр эрне уявланă.
Слайд 14
Ача-пăча ял тăрăх кĕрпе , çу пуçтарать. Шыв хĕрне каяççĕ. Виç-
тăватă хуранпа пăтă пĕçереççĕ. Пăтă пиçиччен ача- пăча пĕр-пĕринпе пĕрне-пĕри шывпа сапмалла вылять, пĕрне-пĕри шыва тĕрте-тĕрте ярать.
Пăтă пиçет, ваттисем чÿклеççĕ. Çерçи чĕппи тытса килсе ăна çĕрĕк çăпата çине лартса шывпа юхтарса яраççĕ. Унтан пăттине ларса çиеççě те татах шывла выляççě…
Слайд 15
Кашни уявăн хăйěн вăхăчě, хăйěн йăли-йěрки. Тěслěхрен, кунпа çěр танлашнă хыççăн
е пуш уйăхěн 21-22-мěшě хыççăн
калăм, сěрен, вирěм уявěсене ирттернě. Çуллахи кун таврăннă чухне, çěртме уйăхěн 21-22-мěшěсенче … уявланă.
Вăл икě эрнене пынă. ……. кěрсен вун икě кун хушши çěре тивме, тăпра хускатма, кěпе-йěм çума, курăк татма, кун çутипе вучах чěртме юраман. Çак йăлана ана пěтěленнине ( çěр йывăрланнине ) хисеплесе ирттернě. Аслă чÿкре, уй чÿкěнче, çумăр чÿкěнче хресченсем çÿлти турăран тулăх тыр-пул, сывă выльăх-чěрлěх ыйтнă. Çамрăксем каçсерен уява тухнă, вăйăсем вылянă.
Слайд 16
Хывни, чÿклеме, пуç сырни, çăварни, шыв çулĕ, тавăрна,
хÿх, килĕшни,
пăлчав
Слайд 17
Ака пăтти ирттернě чухне çěр айне чавса чикнě апат-çимěç
Слайд 18
Кун ирттермĕш, чун йăпатмăш.
Пÿртре кимĕ ярăнать.
Пиçмен, касман, сĕтел çине хуман,
ăна çимен çын юлман.