Презентация, доклад Хәзерге заман хикәя фигыль

әйдәгез, түрдән үтегез.
Шәйхи Маннур

агачы һәрвакытта бик юмарт китрер җимеш.
Габдулла Тукай

Роберт Миңнуллин

күңелең рәхәт, җаның тыныч.
Мәҗит Гафури

Укы, укый, эшлә, йөгер
Сөйли, кызыклы, шатлыклы, көчле
Авыл, болын, күренә, елга
Шатлана, барма, күрмә, эшләмә
Бармый, бар, барсын,барсыннар
Бара, килә, шатлана, килми

ясалалар?

Соравы

Нинди кушымчалар ярдәмендә ясала?

Нинди кушымчалар ярдәмендә ясала?

Нинди фигыльләр хәзерге заман хикәя фигыль дип атала?

Төшенчәсе

-ә

-ый, -и

бар-а,
кил-ә

сайл(а)-ый, көр(ә)-и

-ә

-ый, -и

бар-а, кил-ә
тамыр яки ясалма нигезе тартык авазга тәмамланса.

сайл(а)-ый, көр(ә)-и
нигезе сузык авазларга бетсә.

Нишләми?

-а,-ә;
-ый, -и

-мый,
-ми

Сөйләп торган вакытта яки булмаган эшне хикәяли, хәбәр итә

             




  Төлке.
                                    (рус халык әкияте)
-Колаклар ,сез нишлисез? – Без ……., ……… .
-Күзләр сез нишлисез?      - Без ……, без …….. .
- Аяклар, сез нишлисез? –Без ……., без ……… .
-Ә син , койрык, ни кыласың? – Чабарга ……… …….. .

Кулланыла торган фигыльләр: карыйбыз, багабыз, йөгерәбез,чабабыз, тыңлыйбыз (ике кабат кулланыла), җайсыз булам.

             




  Төлке.
                                    (рус халык әкияте)
-Колаклар ,сез нишлисез? – Без тыңлыйбыз, тыңлыйбыз.
-Күзләр сез нишлисез?      - Без карыйбыз, без багабыз.
- Аяклар, сез нишлисез? –Без йөгерәбез, без чабабыз.
-Ә син , койрык, ни кыласың? – Чабарга җайсыз булам

Барлык форма

Берлек сан
1.Мин ашыйм
2.Син ашыйсың
3.Ул ашый

1.Мин эшлим
2.Син эшлисең
3.Ул эшли

Положительная форма

Күплек сан
1.Без ашыйбыз
2.Сез ашыйсыз
3.Алар ашыйлар

1.Без эшлибез
2.Сез эшлисез
3.Алар эшлиләр

форма

Берлек сан
1.Мин ашамыйм
2.Син ашамыйсың
3.Ул ашамый

1.Мин эшләмим
2.Син эшләмисең
3.Ул эшләми

Отрицательная форма

Күплек сан
1.Без ашамыйбыз
2.Сез ашамыйсыз
3.Алар ашамыйлар

1.Без эшләмибез
2.Сез эшләмисез
3.Алар эшләмиләр

белән төрләндерергә.
Әдәбият дәреслегеннән хәзерге заман хикәя фигыльләре кергән 8 җөмлә язып алырга.
Дәреслектәге 114 енче күнегүне эшләргә.